İstanbul havalimanı, hükümet tarafından sıklıkla dünyanın en büyük havalimanı olarak tanıtılıyor. Yolcu kapasitesi kademeli olarak arttırılması beklenen liman, ilk etapta yıllık 80 milyon yolcu için hizmet vermesi ve zaman içinde bu sayı 150 milyona kadar çıkması bekleniyor. Güncel yolcu trafiği dikkate alındığında dünyadaki en büyük havalimanı yıllık 104 milyon ziyaretçinin kullandığı Atlanta havalimanı oluyor. Bu durumda İstanbul havalimanı tam kapasite işletilebilirse, gelecekte dünyada en çok yolcu taşıyan havalimanı olabilme kapasitesine sahip. Yolcu kapasitesinin büyüklüğü açısından istanbul havalimanının en büyük rakibi ise Dubai’de bulunan El Maktum Uluslararası Havalimanı. 2010 yılında açılan El Maktum Uluslararası Havalimanında büyütme faaliyetleri devam ediyor. Havalimanı tam kapasite tamamlandığında yıllık yolcu kapasitesinin 160 ila 220 milyon arasında olacağı var sayılıyor.
Dünyanın En Büyük Havalimanı
Diğer taraftan konuya havalimanının kapladığı alan açısında bakarsak, istanbul havalimanı dünyanın dördüncü büyük havalimanı olacak. Dünyanın en büyük havalimanı ise Suudi Arabistan’da bulunan Kral Fahd Uluslararası Havalimanı 78.000 hektarlık yüzölçümü ile İstanbul’da yapılan istanbul havalimanı nın on katından daha büyük.
Havalimanının Maliyeti ve Getirisi
İstanbul Yeni Havalimanı Ekonomik Analizi çalışması ise projenin ekonomik boyutunu gösteriyor. Rapora göre 10,2 milyar Euro yatırım maliyetiyle havalimanı, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin tek kalemde yapılan en büyük altyapı yatırım projesi statüsünde. Havalimanı ayrıca dünyadaki en yüksek maliyetli havalimanları arasında yer alacak. Dünyada yapım maliyeti en yüksek olan iki havalimanı 20’şer milyar dolara mal olan Japonya’daki Kansai Havalimanı ve Hong Kong Havalimanı oluyor.
Raporda, havalimanının 2025 yılına kadar doğrudan ve dolaylı olarak 194 ila 225 bin kişi için istihdam sağlayacağı belirtiliyor. Ayrıca havalimanının yaklaşık 3,8 – 4,4 milyar dolarlık katma değer yaratarak Türkiye’nin GSYH’sine yaklaşık %4,2-%5’lik katkı sağlayacağı değerlendirilmesinde bulunuluyor. Ayrıca analizde, Limak raporundan farklı olarak proje tamamlandığında yolcu kapasitesinin yıllık 200 milyona ulaşacağı belirtiliyor. Ancak Güntay Şimşek’in Bloomberg’de yayınlanan yazısı, ekonomik analiz çalışmasının fazla iyimser olduğunu ve yeni havalimanının transit olmayan, dış hat yolcu sayısını arttırmadığı takdirde öngörülen katma değerin sağlanamayacağını belirtiyor.
Üçüncü havalimanının kurulduğu 7.650 hektarlık alanın çok büyük bir bölümü ormanlıktı. 6.173 hektarla toplam alanın yaklaşık %81’ini ormanlık alan teşkil ediyordu. Geriye kalan arazi ise ağırlıklı olarak eski maden yataklarından, göletlerden, mera ve tarım arazisinden meydana geliyordu. Araziyi çevre jeolojisi açısından inceleyen TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi bölgenin havalimanı inşaatı için uygun olmadığı görüşündeydi. TMMOB raporu havalimanın inşa edildiği alanın İstanbul’un önemli tatlı su kaynaklarından olan Terkos Gölü alt havzası ile kesiştiğini ve havalimanı çevresinde gerçekleşecek yapılaşma ile bu kaynağının risk altına gireceğini belirtiyor.
Rapor ayrıca proje alanının geçmişte madencilik faaliyetleri için kullanılması neticesinde oluşan göçüklerden dolayı havalimanının yeterince sağlam bir zemine inşa edilemeyeceğini belirtiyor. TMMOB raporunda öngörülen çökme riskinin geçtiğimiz aylarda yaşandığı iddia edildi ve bu konu HDP Ankara Milletvekili Filiz Kerestecioğlu tarafından verilen soru önergesi ile gündeme getirildi. Ancak sorumlu şirket İGA ise göçmenin kaza sonucu değil, bilinçli bir çalışma sonucu açılan bir çukur olduğu yönünde açıklama yaptı.
Dünyanın en büyük havalimanı
Dünyanın en büyük havalimanı, yolcu sayısı, kargo miktarı, uçuş sayısı ve yüzölçümü gibi kriterlere göre sıralanıyor.
Şuan Amerika Birleşik Devletleri’ndeki Hartsfield – Jackson Atlanta Uluslararası Havaalanı 100 milyondan fazla yolcu kapasitesiyle dünyanın en büyük havalimanı. Kapasitesinin, 2025 yılında 125 milyona çıkartılması planlanıyor.
Dünyanın en çok nüfusuna sahip olan Çin’in başkenti Pekin’deki Başkent Uluslararası Havaalanı, 94 milyon yolcuyla ikinci sırada.
Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki Dubai Uluslararası Havaalanı 83 milyon yolcuyla üçüncü sırada.
Günde 2 bin uçağın iniş-kalkış yapabileceği İstanbul 3. Havalimanı‘nın ilk etapta yolcu kapasitesi 90 milyon olacak ve bu rakamın 2023’e kadar yıllık 200 milyona çıkarılması öngörülüyor.
Terminal büyüklüğü 1,3 milyon metrekare, toplam inşaat alanı 76,5 milyon metrekarelik bir alan üzerine kurulan yeni havalimanı tamamlandığında 6 bağımsız pisti, 500 uçak kapasitesi, 70 bin araçlık açık ve kapalı otoparkı ve 350’den fazla destinasyona uçuş imkanına sahip olacak.
İçindekiler
